REKLAMA
,
Antepedium w rękach konserwatorów
FacebookTwitterEmailFacebook MessengerLinkedInPrint

Zniknęło srebrne antepedium z chełmskiej bazyliki na Górce. W tym tygodniu zostało zdemontowane i oddane do renowacji.

Informowaliśmy niedawno o planach Sanktuarium Maryjnego na Górze Chełmskiej, by w tym roku oddać w ręce konserwatorów srebrne antepedium zdobiące ołtarz świątyni.
Zasłona mensy ołtarza przedstawia króla Jana Kazimierza, który składa hołd Matce Bożej Chełmskiej po zwycięskiej bitwie pod Beresteczkiem.
Tak więc okazja po temu jest okrągła, bo w tym roku mija 370. rocznica tego triumfu oręża polskiego. A cudowna ikona Matki Bożej Chełmskiej miała w nim swój udział. Świadczy o tym opis na antepedium:
Zwycięstwo sławnej cudami w swoim obozie Maryi pod Beresteczkiem, gdzie najjaśniejszy Jan Kazimierz, król Polaków, w obecności tego świętego obrazu, obrawszy hasło: “Najświętsza Marya Chełmska”, zwycięskim polskim orężem zniszczył sprzysiężony związek zbuntowanych Kozaków ze Scytami przeciw Państwu roku Pańskiego 1651- 10 czerwca.
Antepedium to dzieło gdańskiego złotnika W. Jöde. Powstało w latach 1720-1750. Jego wykonanie  zlecili Ojcowie Bazylianie, ówcześni kustosze sanktuarium. Chcieli w ten sposób uczcić stulecie bitwy. 
W 1874 roku antepedium zostało wywiezione do Rosji. Jak cennym było zabytkiem świadczy fakt, że zostało zwrócone na mocy traktatu ryskiego. Prezydent Rzeczpospolitej Stanisław Wojciechowski przywiózł je do chełmskiej katedry 4 września 1923 r.

Na początku II wojny światowej zabytek zabezpieczono i zakopano w ziemi, gdzie przeleżał do zakończenia okupacji. Taki sposób ukrycia nie przysłużył się dziełu. Srebrna blacha w wielu miejscach poczerniała lub skorodowała i pogięła się. Do gruntownej konserwacji dzieło trafiło dopiero w 1992 roku.

Reklama

Teraz konserwatorzy ponownie odnowią je i zabezpieczą przed upływem czasu. Do bazyliki wróci w lipcu.

No votes yet.
Please wait...
Napisz komentarz
  • Zapomniałem dodać, że Daniela I Halickiego powinno się traktować jak osobę koronowaną. Z różnych względów przywilej ten jest mu niestety odbierany, co w żaden sposób nie zmienia faktu, że był on królem.

    No votes yet.
    Please wait...
    • No i dlatego od lat śmieję się ze slweru księcia Daniela.Takie to małostkowe ze strony władz Chełma.

      No votes yet.
      Please wait...
    • Na marginesie – Jadwiga była królem,a nie królową,ale kto o tym pamięta?

      No votes yet.
      Please wait...
      • Nieuważającym na lekcjach historii, do tego w czasach totalnej aż do absurdu i śmieszności brzmiena feminizacji pojęć, niektórym małorozgarniętym pańska uwaga kojarzy się pewnie jednoznacznie. Należałoby im może podpowiedzieć, że Jadwiga była królem, a nie królową i 100% kobietą, a nie mężczyzną – przebierańcem w damskich fatałaszkach. Dzięki takiemu tytułowi posiadała wszelką przysługującą monarsze władzę w państwie, czego nie można było powiedzieć o królowych – małżonkach monarchów. Po zaślubinach z Jagiełłą przysługujący jej tytuł jak najbardziej przy niej pozostał, choć jako kobieta nie posługiwała się w dokumentach jako rex, ale jako regina.

        No votes yet.
        Please wait...
  • Może jeszcze tylko słowo co z tą bazylika.
    Dokładnie masz rację Andrzeju Sawa wybudowana była jako chełmska Katedra Unicka i podobny tytuł miała w prawosławiu.
    Natomiast typ budowli to bazylika.
    Stąd nazwanie bazylika unicka NMP nie było poprawne bo nigdy nią nie była chociaż w takim typie została przebudowana.
    Bazylika NMP to aktualna właściwa nazwa miejsca ewentualnego pochówku Daniela Halickiego.

    No votes yet.
    Please wait...
    • Właściwa nazwa to Bazylika Mniejsza NNMP,architektura,to co innego.

      No votes yet.
      Please wait...
  • Panie Sawa, ja bym tam zbyt nie gloryfikował Daniela. Był poprostu jedną z wielu postaci w naszej historii. Czy dzięki niemu i jemu potomnym mogło by powstać mocarstwo tu na wschodzie? Starsi ludzie kiedyś, jeszcze w czasach gdzie nie wiedziano że istnieje piąta, czy tam osiemnasta płeć mawiali:
    „Gdyby babcia miała wąsy, to by dziadkiem była”. Żył, był, walczył o władzę, najeżdżał, mocno rozrabiał i zbytnio chyba nie różnił się poziomem okrucieństwa od ówczesnej średniej możnowładców, a później kronikarze pisali co jeszcze pamiętano, chciano pamiętać, albo musiano napisać, bo taka była potrzeba chwili. Coraz to z przepastnych magazynów muzealnych i archiwów na wschodzie wydostają się archiwalia. Ja myślę, że np tacy Rosjanie mają jeszcze przed sobą bardzo dużo roboty przy tej bibliotecznej grzebaninie. Nikt nie wie, nawet pewnie oni sami, co tam się jeszcze u nich wynajdzie i wydostanie na świat. Mieli oni przecież bardzo długi czas na takie „zbieractwo” i niemalże nieograniczone możliwości.

    No votes yet.
    Please wait...
    • Ja nie gloryfikuję,po prostu zgodnie z faktami musimy uznać,że był zdolny i sporo dokonał.Był podobny do wielu innych w tym czasie,a wszyscy związani więzami krwi -od Wilna przez Kraków do Pragi i Kijowa.Jednym się udało więcej lub mniej.My jako Chełmianie chcemy czy nie,ale musimy uznać jego zasadniczą rolę w stworzeniu naszego miasta,bo jednak pomijając wcześniejsze ślady i zapiski,to od niego miasto istnieje na stałe.Czy to gloryfikacja?A może po prostu nie jestem taki małostkowy jak ci nazywacze skweru księcia.

      No votes yet.
      Please wait...
  • Merytorycznie to znaczy wpisywać się w twoją narrację.
    Daniel miał ten sam problem co reszta tej części Europy, nazywał się Mongołowie. Chociaż udało mu się odbić parę miast to ostatecznie Tatarzy zniszczyli i rozebrali wały ziemne min. w Chełmie. Jego synowie raczej wchodzili w układy z Tatarami jak z nimi wojowali.
    Zauważyłem że nasza dyskusja ma też pozytywne strony. Jak jeszcze na początku dyskusji w opisie miejsca pochówku Daniela na Wikipedii było podobne bazylika unicka NMP to teraz poprawiono na bazylika NMP.
    No ale reszta zaczyna nudzić, no to definitywnie żegnam Panowie w tej dyskusji.

    No votes yet.
    Please wait...
    • Unicka była katedra.,tak jak wcześniej prawosławna.

      No votes yet.
      Please wait...
      • Bazyliką mniejszą jest od 1988 roku.

        No votes yet.
        Please wait...
  • W XIII w sytuacja została opanowana przez Henryka Pobożnego niestety na Polskę ruszyła nawala mongolska. Na Rusi szybko poszli pod but ruscy kniaziowie. Polacy od początku stawiali zdecydowany opór ale wtedy nie potrafili jeszcze walczyć z późniejszymi Tatarami. Za ten opór płaciliśmy krwią i ogniem. Właśnie zaczęliśmy tez robić za przedmurze przed wschodnia kultura.
    Przez wieki nie darzyliśmy specjalna estymą Daniela jak polskiego władcy nie widzę powodów żeby zmieniać to teraz bez względu jak oceniamy tamte czasy. Poczekajmy na lepsze techniki badawcze i ustalmy to co jest do ustalenia. Sami Ukraińcy uważają, że odnalezienie miejsca pochówku Daniela są całkowicie niemożliwe gdyż już dawno zostały zniszczone. Wiele się działo od tamtego czasu w Polsce w tym ponad 120 lat zaborów. Nikt nie chce fałszować historii ale poczekajmy aż histeria zamieni się w historię.

    No votes yet.
    Please wait...
    • Powtarzam czy mieszkańcom była różnica,czy rządził Przemyślid,Rurykowicz czy Piast?Wtedy niewielka,szczególnie,że nie było takich granic językowych jak t teraz,no i nie było narodów.Teraz po obu stronach Bugu w większości mówimy różnymi językami,których wtedy nie było,z zachodu na wschód było widmo ciągłe zmian językowych.Języki i narody na naszym wspólnym obszarze,to efekt od 2 poł.XVIII – do 1 poł.XX wieku.

      No votes yet.
      Please wait...
  • Tak dla kontrastu, Rurykowiczem po matce był np Wacław II z dynastii Przemyślidów, król Czech, następnie Polski (1300-1305). Mimo krótkiego okresu panowania zakończonego śmiercią w wyniku choroby, znacząco umocnił państwo polskie będące w stanie niezłej rozpierduchy i skłóconia wewnętrznego. Np aż do do dzisiaj mamy po nim pamiątkę w postaci urzędu starosty i waluty – grosza.
    Czasy i realia o których rozmawiamy są tak inne pod każdym względem od współczesności, że nie powinno się podejmować próby ich oceny z perspektywy obecnych stosunków geopolitycznych, czy mentalnych. Inny zupełnie świat, rządzący się swoją specyfiką, nie zawsze łatwą do zrozumienia przez współczesnych. Sporo pozostałości tamtego świata, można się jeszcze dopatrzeć w polityce krajów wschodu, np Rosjii.

    No votes yet.
    Please wait...
    • TSJ,pastor się czepia,a Ty merytorycznie.Wtedy władcy nie byli reprezentantami ludności i mieli chyba w nosie jakim językiem mówili poddani,byle by ulegli i płacili.A propos Daniela,to mógł on być podobny do Wacława II,czy Lachowie by zauważyli,że to nie Łokietek?No i jaką koronę miał Daniel papieską,a więc to dowód,że miał w nosie problemy wyznaniowe i brał co było wygodne.Gdyby miał synów zdolnych jak sam,to możliwe,że powstałoby ok.1300 państwo od Dniepru po Odrę,a może i Wełtawę.

      No votes yet.
      Please wait...
      • Ze stolicą być może w Chełmie.

        No votes yet.
        Please wait...
  • Co innego najeżdżać i wycinać w pień rodzeństwo a co innego najeżdżać z Tatarami i wyrzynać w pień całe miasta. Na szczęście druga duża wyprawa mu nie wyszła. Jeżeli to byli przyjaciele to jacy byli wrogowie i nic dziwnego że nie wszyscy dzisiaj darzą Rurykiewiczow taką miłością jak Andrzej Sawa, żeby aż chcieli szukać po tylu latach grobu Daniela i zamku, który częściowo się zawalił zanim zaczął pełnić funkcję obronnej fortecy. Zadziwiające że latopisy hipacowskie wspominają o orłach ale na wieży w Stolpiu.

    No votes yet.
    Please wait...
    • Inni Piastowie najeżdżali swoich kuzynów z Niemcami,a więc?

      No votes yet.
      Please wait...
  • Bardzo kochał Piastów szczególnie jego syn Lew Halicki który na czele wojsk tatarsko ruskich najechał Lachów za Leszka Czarnego w 1280. Potem tylko szukał okazji aż sam zebrał porządne baty.

    No votes yet.
    Please wait...
    • Wtedy nawet piastowie po mieczu najeżdżali i mordowali się.Takie to były czasy.

      No votes yet.
      Please wait...
  • Dodam że matka Daniela najprawdopodobniej była księżniczką bizantyjską. Dość śmiało można domniemywać, że miała korzenie greckie. Skromne informacje wskazują, że na starość osiadła w małym klasztorze. Daje więc do myślenia to o czym wspominał prof. Buko o wieży w Stołpiu. Bardzo podobne założenia klasztorne budowali niegdyś Grecy, a na naszych i sąsiednich terenach raczej niespotykanie.
    Ponowne zasypywanie wykopalik to nie jest pomysł archeologów na zamek w Chełmie. To jest jedynie sposób zabezpieczenia przed erozją pozostałości starych murów w oczekiwaniu na konkretne działania – jak nie teraz, to dla przyszłych pokoleń. Bez udziału odpowiednich środków utrwalających np starą zaprawę, to co pozostało by na powierzchni szlag by szybko trafił.

    No votes yet.
    Please wait...
    • Oczywiście,że forsa potrzebna,ale teraz widzę problem w tym,że brak konkretnego projektu i konkretnego kosztorysu.Przecież to byłaby atrakcja turystyczna Ziemi Chełmskiej.Dobrze,że wieża w Stołpiu ma dach,ale to tylko 1 mały krok.

      No votes yet.
      Please wait...
  • Może tylko wspomnę że pochodził z rodu Rurykowiczów chociaż po kądzieli Piast , władców Rusi i bliżej dzisiaj Rosji do protoplasty Daniela jak Ukrainie.

    No votes yet.
    Please wait...
    • Ale przez Piastów był traktowany jako swój.

      No votes yet.
      Please wait...
  • Napisz komentarz lub odpowiedz na już istniejący

    Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

    *

    Reklama
    REKLAMA
    REKLAMA
    REKLAMA
    REKLAMA
    Jutro radni uchwalą budżet
    AKTUALIZACJA. Radni uchwalą budżet
    Budżet (coraz mniej) obywatelski
    Budżet (coraz mniej) Obywatelski
    Rośnie dług Chełma
    Rośnie dług Chełma
    Ostrożnie na Obłońskiej!
    Ostrożnie na Obłońskiej!
    Katastrofa dopiero przed nami?
    Katastrofa dopiero przed nami?
    REKLAMA